Gnom
NiższyGnom · Dżdżownica — Niższy Duch Ziemi
Gnom (lacinskie Gnomus, angielskie Gnome) to decydujacy kanoniczny duch ziemi (Terra) wsrod czterech duchow-elementow (Elemental Spirits) w posmiertnym lacinskim traktacie z 1566 r. Ksiega Nimf, Sylfow, Pigmeji i Salamander (Liber de Nymphis, Sylphis, Pygmaeis et Salamandris) szwajcarskiego lekarza-alchemika Paracelsusa (Theophrastus Bombastus von Hohenheim, 1493-1541). Posiada decydujaca ikonografie malej postaci starca (zwykle okolo 30 cm), z biala broda i czerwona stozkowa czapeczka, zamieszkujacego w ziemi, jaskiniach, skalach i kopalniach, wprawnego w wydobyciu klejnotow, mineralow i metali — kanoniczny stroz skarbu, o usposobieniu do unikania ludzi. Etymologia to lacinskie Gnomus — ukute przez Paracelsusa, przypuszczalnie z greckiego ge-nomos (ge-nomos, 'ten, ktory mieszka w ziemi') lub gnosis (gnosis, 'wiedza') — i jest decydujacym kanonicznym slownictwem. Decydujacy kanon to teoria czterech duchow-elementow Paracelsusa z 1566 r., opublikowana posmiertnie w Bazylei, Szwajcaria — Undyna (Woda), Sylf (Powietrze), Gnomus (Ziemia), Salamandra (Ogien) — przez ktora Gnom stal sie decydujacym kanonem ducha ziemskiego europejskiego Renesansu. Pierwsza produkcja ceramicznego ogrodowego krasnoluda (Gartenzwerg) w warsztacie Philippa Griebla w Graefenroda, Turyngia, Niemcy, w 1872 r. decydujaco ustanowila globalny kanon Gnoma dekoracji ogrodowej XIX i XX wieku, a rasa Gnom z Monster Manual D&D z 1977 r. Gary'ego Gygaxa z TSR w USA — konsekwentna az do 5e (5. edycji) z 2014 r. — jest decydujacym kanonem rasy Gnoma nowoczesnego fantasy RPG.