Claymore
Wielki miecz szkockich górali
Claymore to wielki dwureczny miecz szkockiego wojownika z Gorskiej Krainy, jego nazwa pochodzi od gaelickiego claidheamh-mor, wielki miecz. O dlugosci calkowitej okolo 130 do 150 cm i wadze 2,2 do 2,8 kg, jego najbardziej uderzajacymi cechami wizualnymi sa pochylony do przodu jelec w ksztalcie litery V oraz zakonczenia w ksztalcie czterolistnej koniczyny na koncach jelcow. Jego rozklad ciezaru nadaje sie do szerokich, lukowatych ciec, tak ze jest silny w ciecie koszace zadawane szeroko obiema rekami. Byl uzywany przez wojownikow szkockich klanow od 15 do 17 wieku i jest szeroko znany jako bron symbolizujaca szkocka tradycje wojownika.
Pochodzenie
Claymore to wielki dwureczny miecz, ktory pojawil sie w szkockiej Gorskiej Krainie w 15 wieku i byl uzywany az do 17. Czesto przytacza sie go jako symbol szkockiej niepodleglosci, lecz ta wielka dwureczna forma utrwalila sie po czasach Williama Wallace a i Roberta Bruce a, tak ze tym, czego uzyto pod Stirling Bridge w 1297 lub Bannockburn w 1314, byly miecze i wlocznie wczesniejszej formy: zwiazek miedzy claymore a wojnami o niepodleglosc jest w duzej mierze pozniejszym symbolem. Nazwa claymore byla tez pozniej uzywana dla szerokiego miecza z koszowa rekojescia z 17 i 18 wieku, tak ze nazywala dwa rozne miecze.
Cechy
- Calkowita dlugosc okolo 130 do 150 cm, waga okolo 2,2 do 2,8 kg
- Pochylony do przodu jelec w ksztalcie litery V, charakterystyczny projekt
- Zakonczenia w ksztalcie czterolistnej koniczyny na koncach jelca
- Bron symbolizujaca szkockiego wojownika klanowego
- Nazwa pochodzaca od gaelickiego slowa wielki miecz
- Rozklad ciezaru odpowiedni do szerokich, lukowatych ciec
Opowieści
Claymore byl bronia zadawana szeroko obiema rekami, by kosic i ciac wroga. Dzieki dlugiej, ciezkiej glowni i rozkladowi ciezaru stworzonemu do szerokich lukow, jedno ciecie moglo zagrozic kilku ludziom naraz lub rozbic szyk wroga. W wojnie miedzy klanami uzywano go jako broni uderzeniowej, gdy wojownik na czele machal wielkim mieczem, szarzujac, by zlamac linie wroga. Slynna pozniejsza taktyka szarzy Gorali i powstania jakobickie, jak Culloden, byly jednak toczone przez Gorali nie tym dwurecznym claymore, lecz szerokim mieczem z koszowa rekojescia uzywanym wraz z mala okragla tarcza, targe.
Słabość
Slabosc claymore rodzi sie z jego rozmiaru i wagi. Wielki i ciezki, musi byc trzymany obiema rekami, tak ze nie zostawia reki na tarcze, a w ciasnej przestrzeni lub gestym szyku nie ma miejsca, by machac nim szeroko, tak ze nie moze pokazac swej pelnej mocy. Po jednym ciecu przejscie do nastepnego ruchu zabiera czas, tak ze wyprzedza go w szybkosci wrog z szybka, zwinna bronia, jak rapier. Z natury jest bronia, ktora blyszczy tylko machana szeroko w otwartej przestrzeni.
Znaczenie kulturowe
Claymore to narodowa bron symbolizujaca szkocka Gorska Kraine i kulture klanow. Zwiazany z duchem niepodleglosci wobec Anglii, utrwalil sie jako symbol szkockiej tradycji wojownika: obraz Williama Wallace a machajacego wielkim mieczem w filmie Walecznego Serce szeroko rozpowszechnil to wrazenie, choc jako przedstawienie jest poza swoim czasem. W National Wallace Monument w Stirling przechowywany jest ogromny miecz rzekomo Wallace a, lecz jego autentycznosc i datowanie sa sporne wsrod uczonych. Wspolczesna mina M18 Claymore zas zostala nazwana wedle tego szkockiego miecza w sensie, ze zmiata wroga jak wielki miecz.
W popkulturze
Claymore to jeden z najslynniejszych wielkich dwurecznych mieczy w fantastyce i grach. W grach takich jak Dark Souls i Final Fantasy jest czesto uzywany jako reprezentatywna nazwa klasy ciezkiego, silnego wielkiego miecza, a w filmach i serialach osadzonych w Szkocji, jak Waleczne Serce i Outlander, pojawia sie jako godlowa bron wojownika gorskiego. W fikcji jednak wielki miecz jest czesto laczony pod nazwa claymore bez wzgledu na epoke, a dwureczny claymore i szeroki miecz z koszowa rekojescia czesto nie sa rozrozniane.
Ciekawostki
- Nazwa claymore pochodzi od gaelickiego claidheamh-mor, wielki miecz, i nazywa dwie rzeczy, co czesto wywoluje pomieszanie: wielki dwureczny miecz z 15 i 16 wieku z pochylonym jelcem i zakonczeniami w ksztalcie czterolistnej koniczyny oraz pozniejszy szeroki miecz z koszowa rekojescia z 17 i 18 wieku, ktory nosili jakobici.
- Wspolczesna kierunkowa mina przeciwpiechotna M18 Claymore zostala nazwana wedle tego szkockiego miecza przez jej konstruktora, z mysli, ze zmiata wroga jednym ciosem jak wielki miecz.
- Dwureczny claymore stal sie narodowym symbolem szkockiej Gorskiej Krainy i wojownika klanowego, lecz slynna szarza Gorali i powstania jakobickie (Culloden w 1746) byly toczone glownie nie mieczem dwurecznym, lecz szerokim mieczem z koszowa rekojescia i okragla tarcza targe, a autentycznosc miecza Wallace a przechowywanego w National Wallace Monument jest sporna.